Khi bước chân vào một lớp học nghệ thuật Tuồng thiếu nhi, các em nhỏ không phải ngồi học lý thuyết sân khấu khô khan mà được ngay lập tức tham gia vào một hành trình khám phá sống động. Mỗi buổi học là một chuyến phiêu lưu về quá khứ lịch sử, nơi các em được cầm đạo cụ ước lệ, tập từng bước đi uy nghi và tự tay sáng tạo những chiếc mặt nạ mang tính cách độc đáo.
Dưới đây là khung lộ trình 4 tuần trải nghiệm được NangKhieu.com đúc kết từ các chương trình sân khấu học đường chuẩn mực, giúp cha mẹ dễ dàng đồng hành và theo dõi từng bước tiến bộ của con.
Tuần 1: Nhập môn Bộ Pháp & Khí chất trung chính
Mục tiêu lớn nhất của tuần đầu tiên là giúp trẻ sửa dáng đứng, giải phóng cơ thể khỏi thói quen gù lưng hay đi đứng uể oải sau những giờ học trên lớp.
- Bài tập thế tấn trung chính: Bé học cách đứng thẳng người, hai vai thả lỏng mở rộng về phía sau, hai bàn chân mở góc chữ V vững vàng như rễ cây cắm sâu vào lòng đất.
- Bước đi bộ pháp uy nghi: Trẻ tập bước từng bước chậm rãi, chân trước nhấc nhẹ tiếp đất bằng lòng bàn chân vững chãi, ngực ưỡn cao kiêu hãnh.
- Cảm nhận của bé: Ban đầu bé có thể cảm thấy hơi mỏi bắp chân, nhưng cảm giác được hóa thân thành vị tướng quân nhỏ tuổi bước đi trước hàng quân sẽ mang lại niềm thích thú vô cùng lớn.
Tuần 2: Vũ đạo Roi Ngựa & Đạo cụ ước lệ
Sang tuần thứ hai, trẻ được trao chiếc roi ngựa múa Tuồng – một trong những đạo cụ ước lệ giàu tính biểu cảm nhất của sân khấu truyền thống.
- Bốn thế ngựa phi ước lệ: Bé học cách cầm cán roi ngựa tre vung lên theo nhịp, nghiêng mình phi nước đại, ghìm cương khi gặp hiểm trở và động tác ghìm ngựa dừng lại dứt khoát.
- Kết hợp tiếng trống hiệu: Bước chân phi ngựa của bé được hòa nhịp cùng tiếng trống con giòn giã của thầy giáo, rèn luyện phản xạ nghe nhịp điệu vận động.
- Ý nghĩa giáo dục: Trẻ hiểu rằng trên sân khấu Tuồng, không cần một con ngựa thật hay bối cảnh núi rừng cầu kỳ; chính trí tưởng tượng và động tác chuẩn xác của diễn viên đã tạo nên cả một không gian hùng vĩ.
Tuần 3: Thần thái đôi mắt & Giọng xướng hào sảng
Tuồng là nghệ thuật của ánh mắt và giọng nói. Một diễn viên Tuồng giỏi là người có thể truyền tải sự giận dữ, nỗi đau hay niềm hân hoan chỉ qua một cái liếc nhìn sắc sảo.
- Bài tập đảo mắt tập trung: Bé học cách cố định đầu, đưa mắt nhìn theo đầu ngón tay của người hướng dẫn từ trái sang phải, từ trên xuống dưới, rèn ánh nhìn tinh anh, không chớp mắt vô cớ.
- Mở khẩu hình hô xướng: Bé học kỹ thuật lấy hơi sâu từ bụng dưới, mở rộng vòm họng và hô vang câu xướng chào sân: "Ai như người đằng trước... Mau dừng bước lại đây!" với âm sắc vang rền, tự tin.
- Hiệu quả tâm lý: Những bạn nhỏ có thói quen nói lí nhí hoặc sợ nhìn thẳng vào mắt người khác sẽ có bước tiến vượt bậc về sự tự tin sau tuần học này.
Tuần 4: Vẽ mặt nạ Tuồng & Trình diễn báo cáo trích đoạn
Tuần cuối cùng là buổi tổng kết tràn ngập màu sắc và tiếng cười sáng tạo của cả lớp.
- Tự tay tô vẽ mặt nạ tính cách: Bé được tìm hiểu quy ước màu sắc trong Tuồng (màu đỏ: trung can nghĩa khí; màu trắng: thư sinh, mưu mẹo; màu đen: bộc trực, nóng nảy) và tự tay vẽ chiếc mặt nạ giấy cho riêng mình.
- Biểu diễn hoạt cảnh 5 phút: Cùng bạn học diễn lại một trích đoạn thiếu nhi ngắn như Trần Quốc Toản bóp nát quả cam hay Cậu bé làng Gióng.
- Khoảnh khắc tự hào: Nhìn con đeo chiếc mặt nạ do chính mình vẽ, tay cầm roi ngựa sải bước dõng dạc trước tràng pháo tay của phụ huynh, cha mẹ sẽ hiểu trọn vẹn giá trị nuôi dưỡng tâm hồn của bộ môn.
[!TIP] Lời khuyên đồng hành cho cha mẹ Sau 4 tuần trải nghiệm, đừng vội đánh giá xem con múa có dẻo như nghệ sĩ chuyên nghiệp hay không. Hãy quan sát xem con có tự tin ngẩng cao đầu khi nói chuyện, có biết yêu quý những nét đẹp văn hóa truyền thống hay không – đó mới là thành quả quý giá nhất.
